Plácido Domingo: życiorys, kariera i dziedzictwo Plácido Domingo

Plácido Domingo, urodzony 21 stycznia 1941 roku jako José Plácido Domingo Embil, to jeden z najwybitniejszych i najbardziej wszechstronnych artystów XX i XXI wieku. Na styczeń 2026 roku artysta ma 85 lat, a jego kariera zawodowa trwa nieprzerwanie od 1957 roku, co oznacza blisko 69 lat aktywności scenicznej. Jest światowej sławy śpiewakiem operowym, dyrygentem i administratorem sztuki, którego niezwykła wszechstronność obejmuje zarówno liryczne partie tenorowe, jak i barytonowe, a także znaczące dokonania dyrygenckie. Choć urodził się w Madrycie, kluczowy wpływ na jego edukację i początki kariery miało przeniesienie się z rodziną do Meksyku w 1949 roku. Jest mężem Marty Ornelas, z którą wychowuje troje dzieci, w tym syna Plácido Jr., który również jest zaangażowany w działalność muzyczną.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: 85 lat (na styczeń 2026)
• Żona/Mąż: Marta Ornelas
• Dzieci: Troje, w tym Plácido Jr.
• Zawód: Śpiewak operowy, dyrygent, administrator sztuki
• Główne osiągnięcie: Niezrównana wszechstronność, blisko 69 lat kariery, liczne nagrody i rekordy

Plácido Domingo – Biografia

Dane osobowe i pochodzenie

José Plácido Domingo Embil, powszechnie znany jako Plácido Domingo, przyszedł na świat 21 stycznia 1941 roku w Madrycie. W wieku niespełna dwóch lat, w 1949 roku, cała rodzina przeprowadziła się do Meksyku. Ta przeprowadzka miała niebagatelny wpływ na jego dalszą edukację i kształtowanie się artystycznej ścieżki. Na styczeń 2026 roku Plácido Domingo ma 85 lat. Jego kariera zawodowa rozpoczęła się w 1957 roku i trwa nieprzerwanie do dziś, co czyni go artystą o blisko 69-letnim stażu na scenie.

Wykształcenie i początki kariery

Formalne wykształcenie muzyczne Plácido Domingo zdobywał w Narodowym Konserwatorium Muzycznym w Meksyku. Tam studiował grę na pianinie, brał udział w zajęciach z dyrygentury i szlifował swój talent wokalny. Jego pierwsze kroki na scenie miały miejsce w firmie zarzueli założonej przez jego rodziców w Meksyku. Początkowo śpiewał partie barytonowe i pracował jako akompaniator, co pozwoliło mu zdobyć cenne doświadczenie sceniczne od najmłodszych lat.

Wszechstronność zawodowa

Plácido Domingo jest postacią o niezwykłej wszechstronności, określaną mianem artysty o wielu profesjach. Choć przede wszystkim znany jest jako światowej sławy śpiewak operowy, jego talent wykracza daleko poza śpiew. Z powodzeniem realizuje się również jako dyrygent orkiestr symfonicznych i operowych, a także jako administrator sztuki. Ta wielowymiarowość pozwoliła mu na wpływanie na świat muzyki i teatru na wielu płaszczyznach.

Życie prywatne

Rodzina i wpływ rodziców

Plácido Domingo jest synem Plácido Domingo Ferrera oraz Pepity Embil, którzy sami byli zawodowymi śpiewakami zarzueli. To właśnie w ich artystycznym środowisku od najmłodszych lat obcował z muzyką, co niewątpliwie ukształtowało jego pasję i predyspozycje do kariery artystycznej. Matka, Pepita Embil, była wręcz nazywana „Królową Zarzueli”, co świadczy o jej znaczeniu w świecie tej formy sztuki.

Małżeństwa

Pierwsze małżeństwo Plácido Domingo miało miejsce w 1957 roku, gdy artysta miał zaledwie 16 lat. Poślubił wówczas Anę Maríę Guerrę Cué. Ten związek okazał się jednak krótkotrwały, a para rozwiodła się już rok później. Drugim i obecnym małżeństwem artysty jest związek z Martą Ornelas, z którą ożenił się w 1962 roku. Marta Ornelas również była związana ze światem opery, co stanowiło wspólny grunt dla tej długoletniej relacji.

Dzieci

Plácido Domingo ma troje dzieci. Jednym z jego synów jest Plácido Jr., który podążył śladami ojca i również aktywnie działa w świecie muzyki. Obecność syna w branży muzycznej podkreśla artystyczne dziedzictwo rodziny Domingo.

Muzyka i kariera operowa

Początki w zarzueli i teatrze

Kariera artystyczna Plácido Domingo rozpoczęła się w rodzinnym zespole zarzueli w Meksyku. Początkowo jego rola ograniczała się do śpiewania partii barytonowych oraz pracy jako akompaniator. To doświadczenie zdobyte od najmłodszych lat w teatrze jego rodziców ukształtowało jego niesamowitą wytrzymałość i profesjonalizm, które towarzyszą mu przez całą karierę.

Debiut operowy i przełom

Oficjalnym debiutem operowym Plácido Domingo był występ w roli Borsy w operze „Rigoletto” Giuseppe Verdiego. Wydarzenie to miało miejsce 23 września 1959 roku w Palacio de Bellas Artes w Meksyku. Ten występ stał się przełomem w jego karierze, otwierając drzwi do dalszych sukcesów na międzynarodowych scenach operowych i zapoczątkowując drogę do statusu jednego z najważniejszych tenorów swojego pokolenia. W tym samym roku, 1959, Domingo zadebiutował również w roli w „Carmen” Bizet.

Kontrakt w Izraelu

W latach 1962–1965 Plácido Domingo przebywał na kontrakcie w Israel National Opera w Tel Awiwie. Okres ten był niezwykle intensywny i produktywny. Artysta spędził tam dwa i pół roku, podczas których wystąpił w aż 280 przedstawieniach, wcielając się w 12 różnych ról operowych. Ten kontrakt stanowił ważny etap w jego rozwoju, pozwalając na zdobycie cennego doświadczenia scenicznego i poszerzenie repertuaru.

Rekordy w Metropolitan Opera

Debiut Plácido Domingo w nowojorskiej Metropolitan Opera miał miejsce 28 września 1968 roku. Artysta zastąpił wówczas w ostatniej chwili Franco Corelliego w spektaklu „Adriana Lecouvreur”. Od tego momentu Metropolitan Opera stała się dla niego miejscem szczególnego sukcesu. Domingo otwierał sezon w tej prestiżowej instytucji aż 21 razy, co jest absolutnym rekordem w historii tej opery. Jego występy w Metropolitan Opera w Nowym Jorku ugruntowały jego pozycję jako jednego z czołowych tenorów świata.

Ewolucja głosu i repertuaru

Przez większość swojej kariery Plácido Domingo był ceniony jako tenor liryczno-spinto. Zasłynął z interpretacji takich ról jak Cavaradossi w „Tosce”, Hoffmann w „Opowieściach Hoffmanna” czy Don José w „Carmen”. Z czasem jednak jego talent i wszechstronność pozwoliły mu stać się najbardziej uznanym wykonawcą roli Otella swojego pokolenia. Jego zdolność do adaptacji i rozwijania swojego głosu na przestrzeni lat jest świadectwem jego niezwykłego talentu. Zaśpiewał tę rolę ponad 200 razy.

Przejście do repertuaru barytonowego

W 2010 roku Plácido Domingo podjął odważną decyzję o przejściu do repertuaru barytonowego. Ta zmiana otworzyła nowy rozdział w jego karierze, pozwalając na eksplorację nowych wyzwań wokalnych i interpretacyjnych. Jedną z kluczowych ról barytonowych, którą wykonał po tej zmianie, była partia Simona Boccanegry. Jego zdolność do skutecznego adaptowania się do wymagań różnych typów głosu jest bezprecedensowa.

Liczba ról scenicznych

Do 2020 roku Plácido Domingo zgromadził imponujący dorobek artystyczny, obejmujący aż 151 różnych ról scenicznych. Ta liczba świadczy o niezwykłej pracowitości, wszechstronności i zaangażowaniu artysty w rozwijanie swojego talentu na przestrzeni dekad.

Projekt „Trzej Tenorzy” i jego wpływ

Jednym z najbardziej znaczących projektów w karierze Plácido Domingo, który na zawsze zapisał się w historii muzyki, było stworzenie formacji „The Three Tenors”. W 1990 roku, wspólnie z Luciano Pavarottim i José Carrerasem, utworzyli ten legendarny zespół. Ich pierwsze wspólne nagranie osiągnęło status najlepiej sprzedającego się albumu klasycznego w historii muzyki. Projekt ten znacząco przyczynił się do popularyzacji opery, wynosząc ją na poziom popularności porównywalny z muzyką pop i przyciągając do niej nowe rzesze słuchaczy.

Działalność jako dyrygent

Plácido Domingo rozpoczął swoją karierę dyrygencką 7 października 1973 roku, debiutując za pulpitem dyrygenckim z wykonaniem „La Traviaty” w New York City Opera. Od tamtej pory dyrygował w najważniejszych domach operowych na całym świecie. Jego umiejętność płynnego przechodzenia między rolą śpiewaka a dyrygenta jest dowodem głębokiego zrozumienia i pasji do muzyki operowej.

Nagrody i osiągnięcia

Nagrody i wyróżnienia

Plácido Domingo jest laureatem wielu prestiżowych nagród, które świadczą o jego wybitnych osiągnięciach artystycznych. W swojej karierze zdobył łącznie 14 nagród Grammy oraz Latin Grammy, co czyni go jednym z najbardziej nagradzanych artystów w historii.

• Nagrody Grammy: 14 (w tym Latin Grammy)

Jego nagrania wielokrotnie uzyskiwały statusy srebrnych, złotych, platynowych i multiplatynowych płyt, co potwierdza ogromną popularność i uznanie komercyjne jego twórczości. W 1982 roku magazyn „Newsweek” uhonorował go okładkowym artykułem zatytułowanym „Król Opery”, podkreślając jego dominującą pozycję na światowej scenie muzycznej.

Sukcesy filmowe i telewizyjne

Plácido Domingo odcisnął swoje piętno również na świecie filmu i telewizji. Wystąpił w licznych kinowych wersjach oper, często współpracując z reżyserem Franco Zeffirellim. Do jego najważniejszych dokonań filmowych należą:

• „La Traviata” (1982)
• „Carmen” (1984), reż. Francesco Rosi
• „Otello” (1986)

Dodatkowo, jego występy w programach telewizyjnych, takich jak „The Tonight Show” u Johnny’ego Carsona, uczyniły go znaną postacią poza kręgami miłośników opery. W 1987 roku wystąpił w nagrodzonym Emmy programie świątecznym „The Sound of Christmas” wraz z Julie Andrews i Johnem Denverem.

Działalność społeczna i administracyjna

Wspieranie młodych talentów i filantropia

Plácido Domingo aktywnie angażuje się w rozwój młodych artystów i działalność charytatywną. Jest założycielem i dyrektorem Operalia, prestiżowego międzynarodowego konkursu wokalnego, który ma na celu odkrywanie i promowanie młodych śpiewaków operowych. Angażuje się również w liczne programy dla młodych artystów przy teatrach operowych. Poza tym, artysta jest zaangażowany w liczne dzieła humanitarne i inicjatywy charytatywne, wykorzystując swoją sławę do pomagania potrzebującym.

Zarządzanie instytucjami operowymi

Wszechstronność Plácido Domingo obejmuje również działalność administracyjną. Pełnił funkcję dyrektora artystycznego (od 1996) i dyrektora generalnego (do 2000) Washington National Opera. Przez wiele lat, od 2003 do 2019 roku, był również dyrektorem generalnym Los Angeles Opera w Kalifornii, przyczyniając się do rozwoju tych ważnych instytucji.

Ciekawostki z życia i kariery

Muzyczne korzenie i wszechstronność

Kariera Plácido Domingo rozpoczęła się w sposób nietypowy. Pod koniec lat 50. XX wieku, zanim jeszcze zyskał sławę jako śpiewak operowy, zapewniał aranżacje piosenek i śpiewał w chórkach dla meksykańskiego zespołu rock-and-rollowego „Los Camisas Negras”. Ta wczesna styczność z muzyką popularną stanowiła kontrast dla jego późniejszych dokonań w muzyce klasycznej. Plácido Domingo jest znany ze swojej niezwykłej wszechstronności językowej, regularnie występując w sześciu językach: włoskim, francuskim, niemieckim, hiszpańskim, angielskim i rosyjskim.

Rekordy i unikalne osiągnięcia

Plácido Domingo ustanowił wiele rekordów i dokonał unikalnych osiągnięć w swojej długiej karierze. Jego debiut w Metropolitan Opera w 1968 roku, kiedy zastąpił Franco Corelliego, otworzył mu drogę do tej instytucji, w której później otwierał sezon aż 21 razy – jest to absolutny rekord. Swoją klasyczną rolę Otella zaśpiewał ponad 200 razy, stając się jej najbardziej uznanym wykonawcą.

Jego pierwszy popowy album „Perhaps Love” (1981) sprzedał się w nakładzie niemal 4 milionów egzemplarzy. Projekt „Trzej Tenorzy”, stworzony w 1990 roku wspólnie z Luciano Pavarottim i José Carrerasem, przyniósł operze niespotykane wcześniej zainteresowanie komercyjne.

Plácido Domingo to artysta, którego blisko 69-letnia kariera stanowi fenomen w świecie sztuki. Jego niezwykła wszechstronność, obejmująca role tenorowe i barytonowe, dyrygenturę oraz działalność administracyjną, w połączeniu z licznymi nagrodami i rekordami, czynią go postacią o trwałym wpływie na kulturę. Od debiutu w Meksyku, przez rekordowe występy w Metropolitan Opera, aż po popularyzację opery dzięki projektowi „Trzej Tenorzy”, Domingo udowodnił, że pasja i talent mogą prowadzić do osiągnięć wykraczających poza wszelkie oczekiwania, inspirując kolejne pokolenia artystów i miłośników muzyki.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Pl%C3%A1cido_Domingo